13 Ağustos 2018 Pazartesi

Spekülatif Atak

Döviz piyasasında spekülatif atak bir ülke parasının bu parayı ellerinde tutan yerli ve yabancı yatırımcılar tarafından hızla ve yüksek miktarlardaki satışını ifade eder. Burada satıştan kastettiğim şey yerel paranın yabancı paralarla değiştirilmesi eylemidir. Özellikle sabit kur rejiminde kurun düşük kalması sonucu yerel paranın yabancı paralar karşısında aşırı değerlenmesinde spekülatif atak sık görülen bir reaksiyondur.

TL’nin USD karşısındaki kurunun 1 TL = 1 USD olarak sabitlendiğini, ülkede ekonomik durumun parlak olmadığını, yatırımcıların kafasında borçların geri ödenip ödenemeyeceği konusunda kuşkular doğduğunu ve Merkez Bankası’ndaki döviz rezervlerinin yeterli olmadığının düşünüldüğünü varsayalım. Bu işten para kazanmak isteyenler yani gerçek spekülatif atak yapan yatırımcılar ise ülkenin bu sabit kuru daha fazla sürdüremeyeceğini, devalüasyon yaparak TL’nin değerini düşürmek zorunda kalacağını düşünerek TL borçlanır ve o borçla USD alırlar. Bir yabancı yatırımcının  yüzde 10 faizle 100 TL borçlandığını ve onunla 100 Dolar aldığını varsayalım. Diyelim ki ülke spekülatif ataklara dayanamayıp, devalüasyon yapmak zorunda kalmış ve TL’nin Dolar karşısındaki kurunu 1.30 TL = 1 USD olarak yeniden belirlemiş olsun. Bu durumda 100 TL borçlanıp 100 USD almış olan yatırımcının 100 Doları 130 TL edecek demektir. Bu yatırımcı faiziyle birlikte 110 TL olan borcunu ödediğinde elinde 20 TL kalacak demektir. Bunu Dolara çevirdiğinde ise (20 / 1,30 =) 15 Dolar edecek, böylece kendi cebinden hiç para koymadan 15 Dolar kazanmış olacaktır. Bu işlemde yatırımcının karşılaşabileceği en büyük risk, Merkez Bankası’nın devalüasyon yapmak yerine faizi yükseltme yoluna gitmesidir. Merkez Bankası’nın faizi artırdığını ve faizlerin yüzde 10’dan yüzde 15’e yükseldiğini düşünelim. Örneğimizdeki yatırımcı eğer değişken faizle 100 TL borç almışsa faiz borcu artacak, sabit faizle borç almışsa devalüasyondan beklediği kazancı elde edememiş, boş yere 10 TL faiz ödemiş olacaktır. 

Dalgalı kur rejimi uygulayan bir ülkenin parasına karşı teorik olarak spekülatif atak olmaz. Çünkü her döviz talebinde kur değişir ve yeni bir denge düzeyine gelir. Bir başka ifadeyle sabit kur rejiminde arada bir yapılan devalüasyon, dalgalı kur rejiminde “değer kaybı” adı altında herhangi bir otoritenin onayına gerek kalmaksızın sürekli ve otomatik olarak olur. Buna karşılık ekonomik göstergelerin bozulduğu veya ülkenin aldığı borcu geri ödemesinde sıkıntı yaşayabileceği veya alınması gereken gerekli önlemlerin alınmadığı hallerde ya da savaş gibi olağan dışı durumlarda, dalgalı döviz kuru rejimi de olsa, yerli paradan kaçış ve dövize talep artışı söz konusu olabilir. Burada yabancı yatırımcının amacı sabit kur rejimindeki durumdan farklı olarak para kazanmak değil ülkeye veya ülke değerlerine yatırdığı parasını kurtarmaktır.

Nobel ödüllü iktisatçı Paul Krugman’ın Türkiye’nin son dönemde yaşadığı durumu 1998 Asya krizine benzetmesi, bu krizi önlemek için sermaye hareketlerinin denetlenmesini tavsiye etmesi Türkiye hakkında eksik bilgiye dayalı, son derecede yanlış bir değerlendirmeydi. 1998 Asya krizi; 1997 yılında Tayland’ın Dolara peg ettiği parası Baht’ı devalüe etmek zorunda kalmasıyla başladı ve bölgeye yayıldı. Sabit kur rejiminin bir türü olan peg etme (sabitleme, bağlama) rejimi; yerli parayı belirli bir rezerv paraya ya da birden fazla rezerv paranın oluşturduğu bir sepete bağlayarak işletiliyor. TL, peg edilmiş bir para değil, dalgalı kur rejiminde piyasa koşullarına göre sürekli değer kaybederek ve kazanarak dalgalanıyor. Bir başka ifadeyle Asya’da yaşanan türden bir spekülatif atak Türkiye’de geçerli değil.

TL’ye karşı son dönemde ortaya çıkan atakların doğru tanımı “yerel paraya yönelik panik ataktır.” Yerel paraya yönelik panik atağın farklı kişi ve kurumlar için farklı nedenleri var: (1) Yabancı para yatırımcıları açısından en önemli neden TL’ye çevirdiği yabancı parayı geri alamama korkusudur. (2) Pozisyon açığı olan kuruluşlar açısından temel neden TL daha fazla değer kaybetmeden açık pozisyonunu kapatma çabasıdır. (3) Vatandaş açısından neden ise bankadaki dövizini geri alamama korkusudur. Bu korkuları gidermenin tek yolu doğru yaklaşımlarla ekonomideki olumsuz havayı dağıtmak, beklentileri olumlu hale getirebilmektir.

Döviz piyasasında spekülatif atak ile benim burada tanımladığım “yerel paraya yönelik panik atak” ilk bakışta birbirine çok benzer özelliklere sahip olsalar da aralarında ciddi bir fark vardır. İlki sabit kurun, mekanizmayı düzeltememesinden, ikincisi ekonomi politikasının hatalarından kaynaklanır. Bu farklılık, alınacak önlemlerin de farklı olmasını gerektirir. Döviz piyasasında spekülatif atağı önlemek için sermaye hareketlerinin denetim altına alınması ve devalüasyon, Asya krizinde olduğu gibi, çözüm getirebilir. Türkiye’de ortaya çıkan yerel paraya yönelik panik atak için ise çözüme ancak doğru ekonomi politikası ve dış politika uygulamalarıyla ulaşılabilir.  

Ekonomi bilimindeki karmaşık yapıyı ve işlemleri, bazen tıp biliminden aldığımız örneklerle basitleştirerek anlatmaya çalışırız. Ekonomi uygulamalarında da tıp uygulamalarında da hastalığın teşhisinin doğru konulması tedavinin başarısı için ön koşuldur. Yanlış teşhis, yanlış tedaviye o da hastalığın iyileşmemesine, hatta bazen ağırlaşmasına yol açar.

303 yorum:

  1. Sayın Eğilmez,

    Örneklerle Kolay Ekonomi kitabınızdan bir tane Ak Saray'a gönderebilir misiniz?

    Şaka bir yana işimiz zor gerçekten Sevgiler.

    YanıtlaSil
  2. MaaşAllah'ınız var hocam şu zor günlerde doğru bilgiye ulaşmamızı sağlıyorsunuz teşekkürler.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. @Rüveyda, Allah kelimesini büyük harfle yazacağım derken, değişik bir kelime türetmişsin :)

      Sil
  3. İyide hocam faiz arttırıp kur düşünce fedin faiz artışı için bizden çıkan yabancı ucuzdan kur alıp çıkmazmı. O zamanda para yokluğunda kriz derinleşmezmi

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Faiz artisi sonrasi kurun dusmesi icin insanlarin kurun dusecegine inanip dolar satmasi, ya da net doviz girisi olmasi gerekir. Mevcut durumda 1. Ihtimal zor gorunuyor. Faiz artisi sonrasi kur duserse 2. Ihtimal gerceklesmis demektir. Yani kur dususu kisa vadede kalici olacaktir.

      Para kacar diye endiselenmeyin, su an ellerini ovusturup gene yolunacak kaz bulduk diye faiz artisini bekleyenler var. Turkiye'nin varliklari ortada her turlu borcu odeyebilecek varligi var. Tabii ki reel varlik kayiplari olacagi kesin gorunuyor. Mirasa sahip cikmayi beceremedik. Malesef durum budur.

      Sil
    2. Faiz artırma önerisinde bulunmadım. Yapılması gereken şey bir şeyi arttırmak değil sadece riskleri düşürmektir.

      Sil
    3. Mehmet bey, geçen hafta dolar artışı %26,5. Vadeli tl hesabındaki bir kişinin aynı geliri elde etmesi için bankanın vermesi gereken faiz oranı: 1,26^52-1, yani yaklaşık yüzde 209bin. Bir dakika galiba yanlış hesapladım. Bunu yüzle çarmamız lazım. % 20 milyon oluyor. Kesin hata yapıyorum böyle faiz mi olur.

      Tabiki faizi bu kadar arttırmaya gerek yok ancak faizleri çok çok çok fazla arttırmamız gerektiği aşikar. Kuru düşürecek bir faiz artışının rakamsal değeri hakkında fikrim yok. şimdiye kadar yaptığı bütün faiz artışlarından daha yüksek olması gerekecektir. Ancak Merkez bankasının kuru düşürecek kadar yüksek bir faiz artışı yapma olasılığını göremiyorum.

      Sil
  4. Sayın hocam yine son derece bilgilendirici bir yazı olmuş ellerinize sağlık.

    YanıtlaSil
  5. Hocam Döviz kuruna önlem almak şöyle dursun yüksek kur ihracat iyidir cari açık kapanır diye mi bakıldı hep. Ama bilmiyorlar mı ki bizim ihracatımız İthalata dayalı. ara mal olmadan ihracat zora girecek. İçeride döviz kuru artınca maliyetler artacak ihracat yapılmış olsa bile artan maliyetler dövizdeki artış bile artan maliyetlerden dolayı fayda sağlamayacak.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Bu kur cari acigi azaltmaya ve ihracati arttirmaya sebep olacaktir. Aksi durum anormal olurdu. Bu ekonomik bir gercek. Fakat beraberinde durgunluk, issizlik ve enflasyon da getirecek bu da baska bir gercek. Cari acik degil ama issizlik, durgunluk ikidari rezil eder. Bunun olmamasina calistilar ama beceremediler.

      Sil
    2. Kur yükseldikçe ihracat iyileşmiyorsa, düştükçe mi iyileşiyor? İhracattaki ithal payı aynen ihraç ediliyor, avantaj yerli katkı miktarı neyse o oranda oluyor. Ara mal zaten ithal lafı hikayedir. Daha iyi ihracat yapmamız için ya fakirleşmemiz ya da bir üst teknoloji-ekonomi seviyesine çıkmamız gerekiyor. Fakirleşmeyi kabullenemeyenlerin argümanı bu ve aslı yok. Ayrıca tüm ülkeler ihracat yapabilmek için ithalat yapmak zorunda. Safi ihracat yapan ülke mi var?

      Sil
    3. Yerli para değeri düşer ise ihracat artar, konusu teorik doğrudur.
      Bakın teoride doğru diyor, pratikte doğru denilmiyor.

      Niçin?

      Çünkü pratikte, pazarı ve parası güçlü Avrupa gibi bir birlik,
      parası düşük olan o ülkenin ürettiği malları almayı tercih etmeyebilir,
      kendi ülkesinde o ürün önemlidir bu sebeple düşük fiyata üreten ülkeye ciddi vergiler koyabilir , vergiler ile kur avantajını ortadan kaldırabilir.

      Başka bir pratik sorun, iki ülke düşmandır, resmi olarak asla birbirlerine ürün satamazlar.

      Teoriler hep belli şartları normal kabul eder ve öyle teori olur.
      Yoksa, ekonomi uzmanlarına, teorisyenlere, akademisyenlere hiç ihtiyaç olmazdı.

      Sil
  6. Döviz alım satımına vergi koysak nasıl olur acaba? Olumlu sonuçlar verir mi hocam?
    diğer yandan kurdaki yükselişe merkez bankasının müdahalesi de bir işe yaramadı, bugün gördük.
    şu an merkez bankası öncelikli olarak ne yapmalı acaba?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. döviz alım satımına vergi koymak iç ve dış sermayedarlar için hiç hoş bir ortam oluşturacağını düşünmüyorum.Kurdaki dalgalanmayı kesmek için bunu önerdiyseniz eğer bu tlden dolara kaçışları daha da hızlandırır gibi

      Sil
    2. döviz alım satımına vergi koymak benim yillardir destekledigim bir cook gelismis ulkede olan uygulama ne yazik ki suanki kosullar geregi uygun atmosferde olumlu sansi yok panik algisini artirir yonde bir uygulama

      Sil
    3. Sanirim arbitraj geliri uzerinde vergi var zaten. Sizin onerdiginiz sekilde doviz alim satimindan vergi alinmaya kalkmasi karaborsa olusturur. Bunun onune de kimse ama kimse gecemez. Yillar once Ozbekistan'da yasarken banka kuru ile pazar kuru arasinda neredeyse 10 kat fark vardi. Bunun onune ancak banka kurunu pazar kuruna esitleyerek gecebildiler.

      Sil
  7. Hocam Arjantin döviz mevduatlarını düşük kurdan peso'ya çevirmişti zamanında. Bizde böyle bir şey olabilir mi? Bunun ya da kuru sabitlemenin bizim açımızdan sonuçları ne olur? Bir de sıradan bir vatandaş olarak krize karşı ne tür bireysel önlemler almamızı tavsiye edersiniz?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. olacak bu Ak parti Islam Felsefesi geregi bir durum

      Sil
    2. Bireysel önlemler açısından artık çok geç.Eğer bu geliyorum diyen felaket öncesi iktisatlı yaşamış ve gerekli tedbirleri aldıysanız hasarınız aza inecektir,ama hepimiz için zorlu,fakirlikle soslanmış ,işsizliğin arttığı bir kaç yıl bizi beklemektedir.

      Sil
    3. Çok ama çok basit bir çözüm. Tamamen yerli mala yönelerek. Damlaya damlaya göl olur. Markette mümkünse Türk mallarını tercih edin. Türk malı olup ta yabancı sermayeye ait ürünler bile zamanla yurt dışına dolar olarak gidecektir. AVMler de Kaçabildiğin kadar kaçın yabancı ürünlerden. Kaçamadığın yerde alacaksın. Mesela bilgisayar telefon full yabancı.

      Sil
  8. Hocam yazınız için teşekkürler. her seferinde aslında aynı şeyi yazıyorsunuz. doğru ekonomi yönetimi.

    YanıtlaSil
  9. Hocam tl nin usd karşısında olması gereken fair value hesabı yöntemi var mı?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Olamaz öyle bir şey, nasıl olsun.

      Sil
    2. Tcmb dolar satis verilerini 1950 yilindan itibaren alarak regresyon analizi uygulayarak trendi gorebilirsiniz. Kirilim noktalarinda ayri ayri regresyonlar uygulamaniz o kirilimi yaratan senaryolari incelemeniz ve Sizce hangi senaryoya yakin oldugumuza gore yorum yaparak trend egimini ona gore secerek fair value hesabi yapabileceginizi dusunuyorum.

      Sil
  10. Hocam Anadolu'da yaşıyorum ve döviz/ekenomiden hiç anlamıyorum. Tüm birikimim olan 25 bin doları (çocuklarımın geleceği için) nasıl muhafaza etmeliyim? Şu an dolar yüksek iken bozdurmalı mıyım yoksa biraz daha değerlenmesini mi beklemeliyim?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Bekle dolarda yon yukari yonlu. 7.40li rakamlara kadar cikma ihtimali var. Bu reel kur geregi. Yerinde olsam elde avucta ne varsa tlden dolara gecerim.

      Sil
    2. Teşekkürler ama düşer diye de çok korkuyorum

      Sil
    3. dusmez ama 7.40larin ustude balondur. Kur eger 7.40 uzerindeyse bilki satis zmani gelmistir. O seviyede herkes dolar bozar.

      Sil
    4. Ali bey, kisa vadede dolar dusebilir. Ancak son 15 yilin trendine bakacak olursaniz yon hep yukari gidiyor. Yatirim tavsiyesi vermiyorum. Cok basit bir sekilde dolarin gelisimini takip edebilirsiniz.

      Sil
    5. İnsanlara yatırım tavsiyeleri sunmaktan kaçınmayan zihniyete hayret etmemek elde değil gerçekten. 12.06'da bilinçsizce öneri sunan arkadaşa sesleniyorum:
      Vicdani sorumluluğu geçtim, finansal piyasalara yönelik herhangi bir önerinin devasa sonuçları ve kuşkusuz getireceği cezai bir sorumluluk olabilir.
      Hiçbir temele dayanmayan yazında tüm sorumluluk sana aitmiş gibi, Anadolu'da yaşayan bir vatandaşa birikimini dolar bazında tutması gerektiğini öğütlüyorsun! İnsaf!
      Merkez Bankası'nın müdahaleleri piyasaya ancak belirli oranda etki edecek, ABD ile mevcut vaziyetimiz çok iç açıcı olmadığı için kur riski sürecektir elbet. Ancak; dolar, avro, altın, borsa... Hangi araç olursa olsun gün gelecek birilerinin mutlaka canı yanacaktır. Borçlanarak veya varını yoğunu satıp dolara yatıran çok insan bunalımın eşiğine gelmiştir bu ülkede.
      Kalkıp boş söylemlerinizle bu süreci beslemeyin.
      Ve kendisini milliyetçi, dindar, ahlaklı addeden kişilere de bir çift lafım olacak:
      Oy verdiğiniz partinin, liderin, desteklediğiniz herhangi bir oluşumun ama hepsinden önemlisi kendi ülkenizin kuyusunu herkesten çok kazıyorsunuz. Yazıktır! Muhaliflere atıp tutarken iyi, kendi çıkarlarınıza gelince her şey tıkırında, öyle mi?
      Böyle bir dünya yok, arkadaşlar.

      Sil
    6. niye korkuyorsun. dolar aldığında bu fiyatta mıydı? düşerse birşey kaybetmiş olmazsın. çünkü dolar gene dolar alım gücü çok değişmez.

      Sil
    7. 16:39
      Bu kadar vicdan sorumluluk uzerinden bir kimseye elestiri kasacagina sorunun temel kayangi bu soruna neden olanlara ayni ifadeleri kullansan daha iyi olur.

      Insanlar dolar alip almamalari kendi bireysel tercihidir. Ister alir ister almaz. Tekrar soyliuyorum Dolarin yonu yukari yonludur. Mevcut sioyasi riskleri de kattigimizda sureci yukarida goruyorum.

      Sil
    8. Adsız13 Ağustos 2018 16:39

      Fedin faiz artirdigi bir ortamda bizimde suanki ekonomik kosullarimizin oldugu bir evrede dolarda 7.30lu 7.40li seviyeler supriz degil cok uzakta degil. Isterseniz bir iki ay onceki kur tartsismalari ile suanki tartismalardaki seviyelere rakamlara bakin.
      Kim derdi ki mesela mart ayinda dolarin 7lira olacagini? En azindan ben demezdim
      Butun bu tartismalarin analizlerin vicdan ahlak vs ile alaksi yok. Ne yazik ki soylemek isterim ki piyasada duygu diye bir kavramda yok her sey reel veriler degerler uzerinden islenir sizden de bunlari analiz etmeniz beklenir ona gore hareket etmeniz icin.

      Sil
    9. Adsız 16:39

      BU gece pazari pazartesiye baglayan gece, pazar gunduz saatlerinde 6.47 seviyesinden dolar onceki en yuksek seviyesi olan 7.03e kadar cikip ordan destek alip uluslarasi uzakdogu kaynakli piyasalarda 7.22ye kadar cikti. Sabah ise 6.98-7de sabitlendi bazi merkez bankasi uygulamalri ve politikalariyla.

      Sil
  11. Hocam biz de TL yi yoğun ticari ilişkiler içinde bulunduğumuz AB bölgesiyle de uyumu sağlayacak şekilde Euro'ya peg etsek mantıklı olmaz mı?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Olmaz çünkü sabit kura geçtiğin zaman sermaye akışının serbestliğinden feragat etmen gerekir, bu bir çözüm değil maalesef. Hatta Mahfi Hoca'nın bu yazısını okursan anlayacaksın diye düşünüyorum(http://www.mahfiegilmez.com/2018/08/turkiye-sabit-kur-rejimine-gecebilir-mi.html).

      Sil
    2. Konu parayı peg etmek ya da serbest bırakmak değil. Konu riskleri AB'ye peg etmek.

      Sil
  12. Hocam merhabalar. 2015 yılından beri ülkemizde ekonomik kriz olduğunu iddia ediyordum. Son dönemlerdeki siyasi krizler de ekonomik buhranın tetiklenmesine sebep oldu. Ben slupmflasyon sürecine girdiğimizi düşünüyorum. Buna katılıyor musunuz ? Bir de bu süreçten çıkışımıza dair bir ümidiniz var mı ?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Çıkış için her zaman bir yol bulunabilir.

      Sil
  13. hocam Türkiye bu krizden nasıl çıkar ne kadar sürer bu kriz

    YanıtlaSil
  14. Hocam, sizce Merkez Bankası piyasaya güven veriyor mu? Yakın bir tarihte gördük ki, Merkez Bankası'nın hamlelerinin piyasadaki etkisi çok sınırlı oldu.

    YanıtlaSil
  15. Hocam yine gündeme dair harika bir yazı olmuş, elinize sağlık. Bir ekonomi öğrencisi olarak soruyorum: ,Türkiye ekonomisi hala gelecek vaat ediyor mu sizce? Her şey için çok geçmiş, her çaba boşunaymış gibi bir hava var.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Sağ olun.
      Her zaman umut ve çıkış yolu vardır.

      Sil
  16. Peki hocam saydiginiz 3 neden disinda 4. Olarak bir ülke veya ülkelerin birlikte hareket ederek Türkiye'ye yatırım yapmış yabanci sermaye gruplarına baskı yaparak ani ve büyük sermaye cikislari yapmasi konusunda üstü kapalı tehdit etmeleri olabilir mi? Ben cuma günkü büyük kayiplarda bunun da etkisi olabileceğini düşünmeye başladım. Komplo teorilerine pek inanmam bu yaşadığımız durumun nedeninin kendimizden kaynaklandigini da düşünüyorum ancak Osmanlı Devleti'nin son zamanlarindaki Duyunu Umumiyeyi düşününce sanki büyük devletlerin ekonomik saldırısı olduğunu da düşünüyorum.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Kesinlikle vardır. Ama bunu sorgulamak için önce kendi yaptıklarımızı sogulamamız lazım. Kapıyı açık bırakıp da çarşıya giderseniz eve hırsız girer. Hırsız suçludur ama siz de kabahatlisinizdir. Önce kapıyı kapatıp kilitleyeceksiniz.

      Sil
  17. Sevgili Hocam;
    *Öncelikle ekonomi yönetiminin daha ehil, uluslararası bilgi ve tecrübeye sahip birilerine verilmesi.
    *İç siyasette daha ılımlı ve özgürlükçü bir yaklaşımın benimsenmesi
    *Merkez bankasına kesinlikle tam yetki verilmeli ve bunun hissettirilmesi gerekir.
    *Dış siyasette diplomatik ve ılımlı yapıcı bir dil kullanarak Avrupaya ve dünyaya olumlu mesajlar verilmeli ve bir an önce Avrupaya diplomatik ziyaretlere başlanmalı.
    Diye düşünüyorum. Bu konuda siz ne dersiniz. Çünkü bence artık ekonomiden çok yurdum insanı ve yabancı sermayenin Ülkemize bakış açısının değiştiği ve daha tedirgin ortamı yaşamamızın sonucunu yaşıyor gibiyiz. Umarım Ülke olarak sağsalim bir şekilde bu hengameden çıkarız.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. bu dedikleriniz olmasi icin ulkenin akpden ve akplilerden kurtulmasi lazim

      Sil
  18. Bugün krizin ilk günü. Yıllar sürecek çile yürüyüşü başladı. Hepimize 'geçmiş' oldu.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Saçmalık. Millet aklını başına toplayacak statları boşaltıp dünyayı okuyacaklar.Yeni pazar asyayı keşfedip fırsatlar yaratacaklar. Devlette siyasi sosyal ve ekonomik kurguyu sağlamlaştıracak. Herşey devletten beklenmemeli. Serbest ekonomi temeli zaten halka millete bağlı olmasından kaynaklanır. Milletin girişimci değilse devlet ne işe yarar ki ?

      Sil
    2. Selam Unknown13 Ağustos 2018 18:52,
      Şimdi o yazdıklarınızın hepsini bizim millet mi yapacak?
      Bizim millet Erdoğan dışında iki kelime biliyor biri Recep, diğeri Tayyip.

      Sil
  19. Çok teşekkürler hocam
    Türkiye'nin ekonomik, siyasal sorunlarıyla ilgilenen, anlamaya çalışan birisiyim.
    Makalenizi okuduktan sonra yeni şeyler öğrendim, göremediğimi gördüm. Farkına vardım.
    Aydınlatıcı, açıklayıcı ve bilgilendirici bir makale. Makaleyi, sıkılmadan her şeyi anlayarak zevkle okudum.
    Elinize ve yüreğinize sağlık.
    İşlerinizde kolaylıklar dilerim
    İyi günler.

    YanıtlaSil
  20. Hocam tesekkurler yaziniz icin. Aklima takilan bir soru var; bahsettiginiz orneklerdeki ulkelerde, sabit kur sistemine gecildikten sonra ozellikle tezgah ustu piyasalarda yapilan vadeli islem ve opsiyon sozlesmelerinde uzlasma fiyati nasil belirlenir? otoritenin belirledigi kur mu kullanilir yoksa CNY-CNH gibi farkli para birimleri mi isleme girer ? Krugman`dan sonra Steve Hanke de 12 agustos WSJ yazisinda benzer bir oneride bulundu(currency board), bu konu hakkinda dusunceniz nedir? Tesekkurler

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Steve Hanke'nin görüşüne katılmıyorum. Konu para rejimi değil. O kadar basit değil.

      Sil
  21. Aslında bu yazı ''bir tuşla ekonomiyle oynuyorlar bu spekülatörleri yakalayıp cezalandirmak gerek '' yorumunu yapan paternalist merkez-sağ kesimine güzel bir cevap olmuştur.

    Emeginize saglik:)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Sağ olun. O denilenlerin de mutlaka etkisi var ama çarşıya gidiyorsanız evinizin kapısını kapatmanız lazım, kapıyı açık bırakıp gitmişseniz hırsızlara davetiye çıkarmış olursunuz.

      Sil
  22. tamam sayın hocam spekülatif atakta,bizim ekonomi çokmu iyi yani.siz burda zaten söylüyorsunuz hükümetin ve merkez bankasının yanlışlarını.siz ekonomiyi bu kadar dinselleştirirseniz ve hiç bir hatanızı kabul edip ders almassanız her türlü ataga maruz kalırsınız.dolar 5,50 den 6,80 ni görürken merkez bankası benim gibi izledi.7 ler gördü ufak ufak ortaya çıkmaya başladı .bumu olmalıydı sayın hocam.

    YanıtlaSil
  23. Hocam yine bir guzel yazı ile sade bir dille bizleri bilgilendirdiğiniz için teşekkür ederim.
    Hocam dun gece Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından "mevduatlara el konulmayacak" açıklaması geldi.Bugun ise TCMB 'dan piyasalara TL ve DÖVİZ aktarımi gerçekleştirdi.Sizce ileriki gunlerde devletin bankalarda ko döviz mevduat oranlarina el koyması soz konusu olabilir mi?
    Iyi çalışmalar hocam:)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Böyle bir şey olmayacağı kanısındayım.

      Sil
  24. reel kur hesaplamalarina gore dolar daha da cikacak ABDden gelen haberler Dolarin cikacagi yonunde Akli olan TLde kalmaz

    YanıtlaSil
  25. sevgili hocam, bir hekim olarak teşhis çok önemliği olduğunu biliyorum ve size katılıyorum, bizde hata etme lüksümüz yoktur, çünkü hatada hastayı kaybedebilirsiniz, umarım ekonomi kararlarında öyle olmaz.

    YanıtlaSil
  26. sevgili hocam, bir hekim olarak teşhis çok önemliği olduğunu biliyorum ve size katılıyorum, bizde hata etme lüksümüz yoktur, çünkü hatada hastayı kaybedebilirsiniz, umarım ekonomi kararlarında öyle olmaz.

    YanıtlaSil
  27. Hocam,

    Spekülatif atak ile yerel paraya karşı panik atak karşılaştırmasında en önemli farklılık olarak; 2. durumun oluşumunda yanlış para, maliye politikaları demişsiniz fakat geçmişte yaşanan devalüasyonlara bakıldığında yine o dönemin hatalı politikaları ve uygulamaları temelinde oluşmamış mıdır? Bu bağlamda değerlendirildiğinde spekülatif atak teorik olarak yalnızca sabit kurda geçerli olabilir fakat günümüzde dalgalı kur rejiminde yaşanan bu tip ataklarla çok da farkı yoktur.

    Bir diğer husus ise bu atakların hangi saik ile yapıldığı meselesi. Sabit kurda devalüasyon beklentisi ile yalnızca kar amacı güdülerek yapılan döviz alımları olmasına karşın günümüzde oluşan döviz taleplerinin tamamını ekonomi yönetimine güvensizlik, sisteme soktukları yabancı paraların tekrar alınamaması korkusu, banka mevduatlarına el konulma korkusu gibi nedenlere bağlamışsınız. Ben bu konuda düşüncenize katılmıyorum. Ekonomik olarak olağan üstü bir dönemden geçiyoruz. Yaşananların ekonomik temelleri yoktur, fiktif işlemlerle suni bir kriz oluşturma çabası içerisine girilmiştir.

    Adnan Bali'nin bugünkü yerinde olan açıklamasına dikkat buyurunuz lütfen:

    "Bütçe açığının GSYH'ye oranı Türkiye'de şu an %2'yi biraz aşacak. Bu oran yıllarca % 1.1 - 1.3 bandındaydı..Bunu AB ile, diğerleriyle kıyaslayın, harcamalarda bir miktar genişlemeye rağmen önemli bir mali disiplin göstergesidir"

    "İkinci unsur kamu borç stokunun GSYH'ye oranı. Bu % 28'lerdeydi, şimdi %30'lara gelmiş olabilir ama AB ile kıyaslayınca bunun 3 katı oranlara giden ülkeler var."

    "Bankacılık sisteminde açık pozisyon yok. Daha önce yaşann krizlerden en temel farklardan biri bu. Finansal kesimin dışındaki kesimde ise açık pozisyon var, bu da 217 milyar dolar seivyesinde. Bu rakam ilk bakışta ürkütüyor, ama kısa vadede reel sektörün 6.5 milyar dolar net artı pozisyonu var. Yani bir yıla kadar kısa vadede long pozisyonuyla bir tahammülü var, karşı tedbirleri alacak imkanları var".

    "Cari açığa bakarsak; cari açık çift basamaklara yaklaştığı sırada ve petrol fiyatlarının da 130 dolar olduğu dönemde kur atağı yemedik, şimdi kur atağı yiyoruz. İşte o nedenle bunun ekonomik temelleri yoktur. O nedenle gelinen seviyeleri görünce üzülüyorum."

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Yukarıda bir yoruma yanıt verirken söyledim. Çarşıya gidiyorsanız evinizin kapısını kapatıp gitmeniz gerekir. Kapıyı açık bırakır da giderseniz hırsız girer. Hırsız suçlu olur ama siz de kabahatli olursunuz. Üzerinize düşenleri yapmayıp başkalarını suçlayarak bir yere varmak mümkün değildir.

      Sil
    2. Siz yabancı olsanız abd de yüksek faizin olduğu ortamda goülerden çıkmayı planlarkenherkesin zamanında gelip tahvil aldığı; halen cari açığını düşüremeyen üstüne birde bütçe açığı ekleyen goü yi ne yaparsınız? Tabiki ilk onu satıp çıkarsınız. Faizler dahada yükselirse risk pirimine göre sıralama yapıp diğer ülkelerdende sırasıyla çıkarsınız. Bu hep böyle olmuş. Kural böyle, yüzyıllardır değişmeyen kural. Bunu göremiyorsanız zaten diyecek birşey yok

      Sil
    3. özel sektörün borcu bankalara ödenmedimi mecbur devlet sorumlu olacak buda %30 oranı 50ye çıkarır

      Sil
    4. Döviz açığı, cari açık, niteliksiz üretim.. Üstyapısal bir sorunu çözmek için, önce altyapıdaki sorunu çözmeliyiz. AKP ya da Özal, üretimi nitelikli ( konvertible) hale dönüştürebilseydi, bu üç yapısal sorunu yaşamazdık! İşin ruhbilimsel yanı varsa, bu silsileyi kabul etmekle başlanabilir.

      Sadece üstyapı ile ilgileneceksek, belli bir vadede her zaman daha fazla paraya gereksinim olacaktır.

      Sil
  28. Sayın Hocam,

    İş Bankası Genel Müdürü bile "Çok ciddi bir spekülatif atakla karşı karşıyayız." demiş. Bu arkadaş ekonomiden anlamadığı için mi böyle diyor, yoksa yandaş olduğu için mi? Her iki durum da vahim.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Bir üstteki yorumda söz ettim. Ayrıca bir banka genel müdürü başka türlü konuşamaz.

      Sil
  29. Hocam şeffaf tarafsız yazılarınız için teşekkürler.

    Bence liselerde temel düzeyde ekonomi eğitimi verilmeli, böyle durumlarda ilk yardım eğitimi kadar önemli olduğu ortaya çıkıyor, unutulmamalıdır ki bir konu hakkında bilgi sahibi olmayan insanı istediğiniz gibi kandırabilirsiniz.

    YanıtlaSil
  30. Bu yorum yazar tarafından silindi.

    YanıtlaSil
  31. Esenlikler hocam

    Hocam ben bir şey merak ediyorum. Şimdi zamanında düşük faizle gelen dolarları , ülkeye gelen yatırımları fabrikaya dönüştürmediğimiz için bu kurlarda yükselme zaten olacaktı , fedin 22 mayıs 2013 tarihinde aldığı kararla da artık ucuz faiz ve dolar dağıtılmayacağını da anlamıştık.

    Dolar her türlü yükselecekti yani onda sorun yok.

    Ama benim merak ettiğim nokta şu. Kur o kadar oynak ki bakın sabah bugün saat 8 gibi 6 90 daydı merkez bankası yeni hamlelerini açıklayınca bir anda 6 40 a kadar geriledi ondan sonra tekrardan çıktı , şimdi ise 1 saattir 6 77 ile 6 85 arasında gidip geliyor.

    kurun bu kadar oynak olmasında abdnin bize yaptığı açıklamalardan kaynaklı mıdır ? Yani trump bir tweet atıyor 50 kuruşa yakın dolar fırlıyor , cumhurbaşkanı konuşma yapıyor dolar 40 50 kuruş artıyor. Yani bu kurdaki oynaklığın sebebi ekonomik bir savaşın içinde olduğumuzu mu gösteriyor yoksa merkez bankasının faiz arttırmamasına ve bağımsızlığının yabancı yatırımcılar tarafından kabul edilmemesi kaynaklı mıdır ?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Yukarıda bir yoruma yanıt verirken söyledim. Çarşıya gidiyorsanız evinizin kapısını kapatıp gitmeniz gerekir. Kapıyı açık bırakır da giderseniz hırsız girer. Hırsız suçlu olur ama siz de kabahatli olursunuz. Üzerinize düşenleri yapmayıp başkalarını suçlayarak bir yere varmak mümkün değildir.

      Sil

  32. 2023de Bizi bekleyen ekonomik tehlikeler nelerdir? Dolar 2023 vizyonumuza hedeflerimize yonelik tehdit olustuyor mu?

    YanıtlaSil
  33. Hocam gene ellerine sağlık, kaleminize sağlık. Böyle bir yazı bekliyorduk sizden, bizi gene boş çevirmediniz. Ancak dediğiniz gibi doğru teşhisi kuracaklar nerede 😔
    Halen daha üç maymunu oynuyorlar 🙄

    YanıtlaSil

  34. Hocam bu cümlede bir yanlışlık yok mu ? TL borçlanmak için neden dolar getirsin ki ?
    Bir yabancı yatırımcının 100 USD getirip 1 TL = 1 USD sabit kuruyla ve yüzde 10 faizle 100 TL borçlandığını varsayalım.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Cümle yanlıştı düzelttim, teşekkürler.

      Sil
  35. Hocam piyasa faiziyle (su an %25 üzerinde) merkez bankasi faizi (%17,75) arasinda makasin acilmasinin ne gibi dezavantajlari var. Merkez Bankasindan ucuz ucuz alip tahvil piyasasinda degerlendirmek gibi bir acik olusmuyor mu? Nasil isliyor acaba bu mekanizma? Cok tesekkurler, selamlar.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. tahvil uzun vadeli ama borclanma kisa vadeli. MB'nin faizi daha dusuk olsa da 1 haftada odenecek o borç. Dolayisiyla farkli bir yerden 1 hafta icinde ayni ucuzlukta ama uzun vadeli bir borç bulanamayacaksa pek bir anlami yok gibi.

      Sil
  36. Hocam merhaba
    Öncelikle bizleri güzel yalin bir dille bilgilendirdiğiniz için teşekkür ederim.Hocam dün gece Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından açıklanan mevduatlara el konulmayacak ifadesi yer almaktaydı.Bugun ise TCMB'nın piyasaya TL ve DÖVİZ aktarimi gerçekleşmiş durumda.
    Sizce ileriki gunlerde bankalarda ki döviz mevduat hesaplarına devlet tarafindan el konulma ihtimali soz konusu olabilir mi?

    İyi çalışmalar hocam:)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Böyle bir şey olmayacağını düşünüyor ve umuyorum.

      Sil
  37. Hocam döviz krizi ile ekonomik kriz arasındaki fark nedir?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Döviz krizi ekonomik krizin bir parçasıdır.

      Sil
  38. Mahfi Bey , bir çok yetkili Türk ekonomisinin sağlam temellere dayandığını söylüyor buna katılıyor musunuz ?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. 3 yıl öncesine kadar öyleydi, şimdi değil.

      Sil
  39. Hocam Abd 'nin açtığı ticari savaş ve yaptırımcı tavırları Abd'yi ekonomik açıdan orta ve uzun vadede nasıl etkiler ?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Ticaret savaşında kazanan olmadı şimdiye kadar.

      Sil
  40. Hocam bir yöntem olarak krizin büyümesini ve uluslararası ekonominin de temellerini sarsan bir nitelige kavuşup uluslararası ekonomi çevrelerinin çözüm üretmek zorunda kalmasını beklemek iyi bir fikir olabilir mi?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Tabii. Bütün dünyayı yakıp itfaiyeyi beklemek müthiş bir fikir olurdu mutlaka.

      Sil
  41. Türkiye'nin bankacılık sisteminin çok güçlü olduğu doğru mu ?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Yakın geçmişe kadar güçlüydü ama bu dolar kurlarından sonra o güç kaldı mı emin değilim.

      Sil
    2. tahmin edemiyeceginiz Kadar.

      Sil
  42. Hocam farz-ı misal Abd ile ilişkiler düzeldi diyelim , tasarruflarda yapıldı , bu kuru ciddi anlamda düşürür mü ?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Amerika ile ilişkiler düzelmesi zor nedeni de aramızda ki sorunların çok oluşu birinde anlaşsan diğerinde anlaşamazsın..

      Sil
    2. Artık çok daha fazlasını yapmamız lazım.

      Sil
  43. Siyasetçiler ve Bürokratlar 'spekülatif' kavramına sizden farklı anlam yüklüyorlar.
    Siz kâr amacı olduğunu söylüyorsunuz, onlar siyasi amaçla yapıldığını söylüyor.
    Dolar çıkışının, hele de yaz mevsiminde, olduğuna inanmak için güçlü bir gösterge lazım.
    Sıcak para çıksa borsa aşağı yönlü hızla gider, Döviz mevduatı çıksa bunun da göstergesi muhakkak olmalı. Ama çıklamalar mevduat çıkışı olmadığı yönünde. Tabi Euro'daki artışın cevabını sormuyor kimse.
    'Piyasadaki döviz hacmi küçük bu yüzden küçük kambiyo hareketleri bile kuru yüksek boyutta dalgalndırıyor'cümlesini duymakla beraber:
    Ben de, sizin gibi döviz hacminin değişmediğini ona olan efektif talebin artması dolayısıyla fiyatın/kurun yükseldiğini düşünüyorum.
    Yani 'Yerel Paraya Yönelik Panik Atak'
    Pek emin değilim ama anlayabildiğim kadarıyla ekonomi yönetimi Krugman'ı dinledi, önlemlerini sermaye hareketlerine yönelik aldı ki önlemler etki etki etmiyor. Belki de yorum için çok erken.
    Ancak merak ettiğim bu 'panik atağı' tetikleyen neydi?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. 3 - 4 ay geriye doğru olayları bir tarayın mutlaka bulacaksınız.

      Sil
  44. Hocam birçok ekonomist dolar ve euro için yatırım tavsiyesi değildir, kaybedersiniz önerisinde bulunuyor, bunu neye dayanarak söylüyorlar ? çünkü ; hepimiz biliyoruz ki doların düşmesi çok kolay olmayacak. bu döviz sahibinin işine gelmez mi ?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Onlar kendilerini garantiye almak için diyorlar, zorunlu olarak.

      Sil
  45. Sayın Eğilmez, Bu günlere gelmemiz sürpriz olmadı diye düşünüyorum. Şimdiye kadar bir çok dürüst olan, yandaş olmayan ekonomist, Hükümete gerekli ikazlarda, tavsiyelerde bulunmuştu. Bu ikazlar ve tavsiyeler, Hükümet tarafından ve yandaşları tarafından hep fitne , fesat olarak değerlendirildi ve bunları söyleyenler Vatan Haini olarak nitelendirildi. Şimdi artık söylenenler ortaya çıkmaya başladı, kim Vatan Sever, kim Vatan Haini belli olmaya başladı. Ülkemizi bu hale getirenler, doğru yolda olmadıklarını bırakın kabullenmeyi, şimdi her zamankinden daha fazla Din sömürüsü, Mehter marşı sömürüsü, Pembe gözlük sömürüsü yapıyorlar. Halkımıza pembe gözlükleri taktırıp, ekonomimiz uçuyor, şu fitne , fesat söylentileri yayan Vatan Hainleri olmasa ekonomimiz çok daha iyi olacak yalanlarını yayıyorlar. Bunu bazıları bilinçli olarak bazıları ise Bağnazlıkları sebebiyle yayıyor. Ülkemizde Bağnazlık (İnat, Nispet, Haset, Nefret, Kin) dolu insanlarımız çoğunlukta ve süratle de çoğalıyorlar. Bağnazlar çoğalıyor, Ülkemiz kötüye gidiyor, Din, Mehter marşı, Pembe gözlük sömürüsü artıyor, bu Bağnazları daha da çoğaltıyor Fasit bir daire içerisinde girdaba kapılmış gibi dibe süratle iniyoruz. Bu akıntı bizim zamanımızda başladı, Çocuklarımız ile Torunlarımız ile ileri nesillerimiz ile devam edip gidecek. Ben çocuklarımın , torunlarımın bu girdaptan kurtulmaları için bir şeyler yapmamız gerektiğini düşünüyorum. Artık baskılar, tehditler, adam kayırmalar, adaletsizlikler, yolsuzluklara karşı korkuyu bırakıp cesur hareket etmeyi düşünüyorum. Artık bana ne olursa olsun, çocuklarım, torunlarım bari kurtulsun diye harekete hazırım. Siz ne dersiniz? Diğer izleyicileriniz ne derler acaba? Saygılarımla

    YanıtlaSil
  46. Sayın Eğilmez,

    Yazılarınızı ilgi ile takip ediyorum. Ekonomi ile ilgili sayenizde "kısmen" anlayabildiğim neden sonuç ilişkileri sonucunda vardığım nokta Türkiye'nin içinde bulunduğu durumdan çıkabilmesi ile ilgili net ve kesin bir formül olmadığıdır.
    Türkiye'de kapitale sahip olarak düşündüğümüz aileler ve firmaların bile vergi indirimlerinden faydalanmak uğruna yanlışları alkışlaması hiç bir formülün doğru işle(tile)meyeceği bir ülkede yaşadığımızın en açık göstergesidir.
    Bizler seyirci, sizler de seyirci/yorumcu olmak yerine oyuncu olmadığımız sürece formülleri doğru işletmek mümkün olmayacaktır.
    Saygılarımla

    YanıtlaSil
  47. Merhaba Mahfi Bey. Yatırım tavsiyesi vermediğinizi biliyorum ancak en azından doların bir daha 4lü hatta 5li seviyelere gelme ihtimalinin var olup olmadığını söyleyebilir misiniz? Böyle bir tablo görüyor musunuz?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Yani dolar asla 4 veya 5 Tl seviyesine dönemeyecek mi ?

      Sil
  48. dün gece oturup agladim,dolar 7ye gelmis bu hale düşecek memleketmiydik, en büyük 17. ekonomiydik, ortadoğuda sözümüz geçerdi, avrupa, amerika bizden ovgu ile bahsediyordu.Komsularla sifir sorunumuz vardi. Ic barisi saglmaistik artik kimse kimseyi dislamayacakti.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Türkiye uzun dönemde hep aynı ekonomik büyüklük sırasında oldu:
      https://www.businessht.com.tr/piyasalar/haber/1058835-turkiyenin-dunyadaki-yeri

      17. ekonomi olmamız nüfüsumuzun çok olmasının bir sonucu, kişi başına gelirimiz dünya ortalamısının üzerine hiçbir zaman çıkmadı

      Sil
  49. Hocam hesabi anlamadim ben. Yatirimci 100 usd getirip 100 tl aliyor, 10% faiz nereden cikiyor? Usd'i bankadan kur karşıligi cevirdi zaten. Bir de kur 1.30 olunca 100 usd'i 130 tl oluyor demissiniz, ama artik o kisinin elinde TL var, kur artinca tam tersi elinde daha az usd olmaz mi?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Düzeltilmiş haline bir daha bakın lütfen.

      Sil
    2. Yani, faizlerin %30’lara kadar yolu var diyor, hoca! ...

      Sil
  50. Sabit ücretliler ve dövizle borclanananlar mahvoldu. Tl ile borclananlarin reel olarak borcu azaldı. Fatura borclandiklari banka ve kişiye kesilecek.

    YanıtlaSil
  51. Swap islemlerine bir deginir misiniz hocam?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Zamanında yazdık ama moda değildi.

      Sil
  52. Mahfi hocam merhabalar. Elimde bedelli icin biriktirdigim az miktarda altın bulunmakta. Piyasadaki hareketlere göre bozdurayim mi yoksa bekleyeyim mi ? Tavsiyelerinizi bekliyorum hocam.

    YanıtlaSil
  53. Hocam yazınızda çok güzel anlatmışsınız, bu gün ekonomik saldırı denen aslinda yillardir uygulanan yanliş ekonomi programları sebebiyle artan risklerin birilerine swap/faiz işlemlerinde yüksek kâr imkânı sunması. Bu durum gelmekte olanın sadece ayak sesleri bence. Siz ülkeyi tüketim için borçlandırır iken artan risk için faiz tarafını sırf yıllardır gelir transferi yaptığınız kesimlerin kazanımlarını korumak için dengelemez iseniz, elin oğlu gelir bu açiginizdan inanılmaz paralar kaldırır.
    Bundan sonra ekonomi yeni safhaya girmiştir, mevcut kaldiraçlar küçülmeye mahkumdur. GSMH nin hem kur etkisi hem de dişaridan getirilen kaynağın azalması nedeniyle oluşacak ekonomik daralma sebiyle en az %40-50 dolar cinsi düşmesi bence kaçinilmaz. Bu kaçinilmaz ise sonuçları hazine garantili YID projelerinde, özel sektör yatirimlarinda, tarimda nasil olacak ( kışın torbasini 38tl ye kullandiğim AS gübresi bu son kur artışlarından önce 60tl olmuştu) varın siz tahmin edin.

    Bir çıkış yolu varsa ve onu bulacaksan ilk önce neyi yanliş yaptığını göreceksin. Yoksa birileri senin zaafiyetlerinden para kazanıyor diye ekonomik savaş ilan etmenin hiç bir anlamı olmadığı gibi suçlamanın bile anlamı yok.

    YanıtlaSil
  54. Hocam, diyorsunuz ki..

    Yerel paraya yönelik panik atağın farklı kişi ve kurumlar için farklı nedenleri var: (1) Yabancı para yatırımcıları açısından en önemli neden TL’ye çevirdiği yabancı parayı geri alamama korkusudur. (2) Pozisyon açığı olan kuruluşlar açısından temel neden TL daha fazla değer kaybetmeden açık pozisyonunu kapatma çabasıdır. (3) Vatandaş açısından neden ise bankadaki dövizini geri alamama korkusudur. Bu korkuları gidermenin tek yolu doğru yaklaşımlarla ekonomideki olumsuz havayı dağıtmak, beklentileri olumlu hale getirebilmektir.

    16 yildir uygulanan yapisal ekonomik veya siyasi rezil politikalardan sonra 3 madde halinde siraladiginiz kaygi ve korkular giderilebilir mi?

    Bu kadar basit mi.. Yani Türkiyede her sey Saglam temellere oturtulmus fakat kahrolasi Dis mihraklar ve spekulatörler yüzünden batiyoruz. Böyle birsey olabilir mi.


    Ülke her alanda lime lime dökülüyor. ic siyasetten dis siyasete.. üretimden istihdama..Egitimden tarima.. sagliktan Hukuka.. her alanda dip yapmis. 80 milyonluk dev ülke en temel ihtiyaclarini bile ithal ediyor.. et ve otu disaridan aliyoruz.. 5 kurusluk mali üretip ihrac edebilmek icin 4 kurusluk ara ve hammadde ithal etmek zorundayiz.. yillik cari acik 70 milyar Dolara dayanmis. enflasyon ve issizligin ne oldugunu bilen yok. Bilinen Bir Adam ve yandaslari meydanlarda ve Tv kanallarinda 80 bilyonu uyutmak ile mesguller. Bu durma gelmemizin hic sorumlusu degillermis gibi saga sola ve dis mihraklara sucu atip ekranlardaki yüzlerce yandas ile Alice harikalar diyarinda masallari anlatiyorlar.

    Hocam sizce gercekten bu bogca dikis tutar mi.?

    Onlarin dolari var ise bizim Allahimiz var.. Naralari ile meydanlardaki nesneleri gaza getirebilirsiniz.. Fakat geliniz görünüz ki disarida alay konusu oldunuz bile.

    Bati medyasi dalga geciyor Hocam. "Erdogan artan dolar ve euro kuru karsisinda allaha sigindi" seklinde haberler görüyoruz.

    Böyle bir ülkeyi kim ciddiye alabilir. Yapacak hicbirseyleri olmadigi halde B ve C planlarimiz var her an devreye sokariz gibi kargalarin gülecegi aciklamalar ile ic siyasette yandaslari bile artik kandiramazsiniz.

    Son 20 yil ektigimizi biciyoruz. korkunc bir fakirlesme ve borclanma sürecine girecegiz. IMF hazir bekliyor ABD AB ingiltere ve digerleri Akbaba gibi üzerimizdeler ve Bu akilsiz politikalar neticesinde her istediklerini verecekler. herseyimizi ipotek edecekler 5 cente. dis siysette egeden kibrisa, suriyeden iraka her tavizi verecekler göreceksiniz.

    Kapitalist emperyal sülüklerin arayip da bulamadiklari bir ortam. yillardir borclandirarak paraya bogdular. Bu gerzek millet de zenginlestigini sandi.Harcadi ve tüketti. 50 katli rezidanslara milyon dolarlar ödedi. cüzdanlar kredi kartlari ile ithal ürünleri tüketti. Dünyaya meydan okuyan bir de liderleri vardi. hersey toz pembe ne güzeldi.. Adeta bir rüya gibi.

    Simdi Emperyaller icin tahsilat zamani.



    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Selam Sn Başkana hem piyasaları
      hem de Allah'ı(cc) bilen birisi olarak şunu söylemek isterdim.

      Piyasaları yaratan Allah(cc)'tır, piyasaların işine kendisi karışmaz.

      Sil
  55. Dolar ya da avro yerine ülkeler kendi paraylarıyla dış ticaret yapabilir mi yapamaz mi? Bu konu bir gün ele alırsanız sevinirim. Teşekkürler.

    YanıtlaSil
  56. Yıl sonu enflasyon tahmininiz ne hocam?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Bana yıl sonu Dolar/TL ve Euro/TL tahmininizi söyleyebilirseniz ben de size bir enflasyon tahmini verebilirim.

      Sil
    2. $16 €20 bandına gelir enflasyon %50.

      Sil
    3. Örneğin Dolar/TL yıl sonu 7.5 olsa enflasyon kaç oluyor nasıl hesaplıyorsunuz hocam?

      Sil
    4. valla enflasyon yil sonu 20nin altina inmeyecegi kesinde 40i gecer mi o muamma.
      Yasanan surece baktigimizda acik ara bir develuasyon kur atagi.Burdan donus yok. Burdan cikis ise olsa olsa ciddi bir programla olur ki gelecek aylari garanti etmek namina bu da bu yonetimde maalesef yok. Her sey sorunlari kabul edip ona gore program uygulamakla alakali.
      Bakiniz Turkiyenin boylesi kur soklari yasadigi donemlere hep ertesi zaman diliminde hemen program uygulamaya girisilmis. Suan boyle bir uygulama yok.
      Bu yili %20 ile tamamlarsak gercekten basaridir.

      Sil
  57. Diyor ki yigit mi yigit bir Adam..Son 5 yildir ne dediyse tersi cikti.

    "Dövizden TL'ye dönenlerin 12-48 ay içinde nasıl bir kazanç elde edeceğini göreceğiz"

    Bunu söyleyen Türkiye cumhuriyeti cumhurbaskaninin bas danismani. Nami diger Jöleli.

    YanıtlaSil
  58. Hocam merhaba,

    Elinize sağlık.1994 senesinde yapıldığı gibi % 50 getirili hazine bonosu bu duruma çare olabilir mi ?

    YanıtlaSil
  59. Hocam bu krizin 2001 ve 1994 den farkı tam olarak ne ?

    YanıtlaSil
  60. Hocam kurun 1- 1.5 haftada 2 TL'ye yakın artması fazla garip değil mi ?

    YanıtlaSil
  61. Mahfi Bey, bu kriz Türkiye için bir avantaja dönüşebilir mi , yani bu krizi fırsata çevirebilir miyiz ?

    YanıtlaSil
  62. Hocam bu kurun 4 seviyelerine düşmesi ne kadar zaman alır ?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Çıkmamış candan ümit kesilmez diyorsun yani. Ülke battibatiyor.com olmuşken hala bu derece umut dolu olmak için çok saf olmak lazım. Sen en iyisi şu 4'den biraz fedakarlık edip, 14'e ne zaman çıkar onu sor. Senin için daha faydalı cevap olur.

      Sil
    2. Bu kadar karamsarlık ne sana ne de bana bir şey kazandırır 20:52

      Sil
  63. Kur yüksekliği fiyatlara ne zaman yansır ?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. İthal mallara hemen yansır.

      Çünkü son tüketici malları bayilerden alır. Bayiler malları ithalatçılardan Euro karşılığı alır. Bakiyeleri Euro üzerindendir.
      Geçen hafta 600TL olan ürünü bayi bu hafta 650TL ye satar ise bir daha o üründen alamaz. O yüzden 800TL yapmak zorundadır o ürünü.

      Mesela benim bir arkadaşım bugün, geçen hafta 600TL olan ürünleri hemen 700TL yaptı, alan olursa 650ye bile verecek, stokları bitince, personelinden 3 kişiyi çıkaracak, aradaki maliyeti karşılamak için. Bu pazar konuştuk. Yeni ürün siparişi vermeyecek. Tamamen peşin al-sat a dönecek. Ofis rafları boş kalmasın diye önceden satılan ürünlerin boş kutularını raflara yerleştiriyor. Tahminen 800bin TL kadar stoğu varmış.

      Stokları bitince, iki personel ile ofis kirası dahil 14 ay kadar dayanırım dedi.

      Sil
    2. Zaten mayista yasanan sokun zamlari yavastan geliyor. Normalde en azindan gecmis tecrubelerimiz gecmis develuasyonlarimizda kur soku yasandigi andan sonraki ilk iki ay yuksek aylik enflasyon gerceklesir. Sonraki aylarda aylik fiyat artislari daha az gorulur.80-94-2001den itibaren bu hep boyle olmustir.
      Mesela 2001de Mart Nisan fiyat artislari rekor olmustu.
      94de mesela Nisan Mayis aylarinda rekor artis olmus o yilin agustos ayinda aylik enflasyon son 30 yilin en dusuk aylik enflasyonu olmustu.

      Sil
  64. Hocam merhaba,

    Elinize sağlık.Durma hemen müdahale etmek adına piyasaya 1994 yılındaki gibi % 50 net getirili hazine bonosu sürmek sonuç verir mi ?

    YanıtlaSil
  65. Başkanın aklı varsa damadını alıp yerine Mahfi Bey'i atar ve panik kısa sürede yatışır.

    YanıtlaSil
  66. Sn. Hocam dış politikadan kastınız, diğer ülkelerle iyi ilişkiler kurmak mı yoksa malum kişileri serbest bırakmak mı?

    YanıtlaSil
  67. Aciklamalar icin cok tesekkur ederiz. Dogru dis politika uygulamalari olarak ne kastettiginiz konusunda fikir verebilir misiniz?

    YanıtlaSil
  68. Sayın Eğilmez,

    Siz deneyimli bir iktisatçı olmanızın yanında bu ülkenin on yıllarını yaşamış bir insansınız da.

    Şahit olduğunuz ekonomik çalkantı ve krizlerin nedenlerini sonuçlarını hep anlattınız, hâlâ anlatıyorsunuz.

    SORU 1: Bugün Türk medyasında, ekonomiden anlayan ve yaşananları aktarabilecek yetkinliğe sahip muhabir ve gazeteci, sizce var mı, yok mu?

    SORU 2: Sizce, 10 Ağustos 2018'i milat kabul edersek (muhakkak öncesi de var, uzatmamak için değinmedim), Türk medyası, yaşanan ekonomik çalkalanmayı, objektif ölçütler içinde anlatıyor mu, anlatmıyor mu?

    SORU 3: Önceki ekonomik çalkantılardaki (ve krizlerdeki) vaziyeti aktaran Türk medyası ile bugünkü Türk medyası arasında fark var mı?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Deneyimli başka bir iktisatçı ve ülkenin on yıllarını yaşamış bir kişi olarak ben şöyle cevaplıyorum.

      SORU 1: Evet var, gazeteci yetkinliği içinde popüler ekonomi konularını aktarabilecek muhabir ve gazetecilerimiz var.

      SORU 2: Hayır anlatmıyor, objectif değiller.

      SORU 3: Fark var. Medya sahipliği, kurum yapısı, organizasyon yapıları, haber kaynakları ve teknolojik altyapı ile tamamen farklılar.

      Sevgiler.

      Sil
  69. Hocam ; yabancı yatırımcılardan bu işi fırsata çevirmek isteyenler olabilir mi böyle bir yöntem var mı? Yoksa tamamen kaçmalarına mı sebep olacak.Ülkemize böyle bir durumda nasıl döviz girişi olacak? Saygılarımla.

    YanıtlaSil
  70. Analiz yaparken objektifliğinize (nötr olmanıza) güvendiğim için soruyorum:

    (1) "Sosyal Darwinizm" tabirini kabul ediyor, meşru buluyor musunuz? Sosyal hayatta (örneğin piyasalarda) problemli şirketlerin batması, problemsiz şirketlerin yaşaması savunulmalı mı? Sitenize yorum yazan bir okuyucunuz, termodinamik yasalarını merkeze koyarak insanları ve ekonomiyi izah etmeye çalışmıştı; siz, okuyucunuzun, yanlış ve eksik değerlendirme yaptığını söylemiştiniz. "Sosyal Darwinizm" tabiriyle ilgili neler düşünüyorsunuz?

    (2) Kur yükselişinin enflasyonu yükselttiğini anlamaya başladı herkes. TCMB'nin faizi yükseltmesinin artık (umulduğu kadar) çözüm getirmeyeceğini, mevcut durumun, TCMB'nin sorumluluklarını çoktan aştığını dile getiren pek çok iktisatçı var. "TCMB'nin kuvveti kadük hâle getirildi!" deniyor. Sizin görüşünüz nedir?

    (3) "Kurdaki yükseliş iyi bi'şey, ihracatçılarımız kazanıyor. Niçin yaygara koparıyorsunuz?!" gibi cümleler kuran kişilere nasıl cevap vermemizi önerirsiniz?

    (4) "Hayat, ekonomidir. Ekonomi, hayattır. Herşeyin ölçütü her zaman ekonomidir." görüşünü savunan (mesleği "iktisatçılık" olmasa bile) pek çok kişi var. Siz, hem kıdemli bir vatandaş hem tecrübeli bir iktisatçı olarak, ekonominin, herşeyin temelinde olduğu, herşeyin ölçütü olduğu söylemini savunuyor musunuz?

    (5) "Ekonomideki gidişat kötüleşirse, insanlar, mevcut iktidarı desteklemeyi bırakırlar." söylemi ile ilgili görüşünüz nedir? Ekonomideki gidişat kötüleşse bile, mevcut iktidarı desteklemeye devam eden insanlar olabilir mi? Mevcut iktidara destek daha da artabilir mi?

    (Bu 5 soruyu, sadece sizin şahsi cevaplarınızı merak ettiğim için sordum; yazacağınız cevaplara göre sizi yargılamak amaçlı değil.)

    YanıtlaSil
  71. Mahfi bey twitter hesabı üzerinden, "Ülkemiz ekonomisinin içinden geçmekte olduğu şu buhranlı günlerin atlatılmasına destek olmak için, bağımsız statüde siyasete girmeye karar verdim." tweet yazsa, Dolar/TL hemen düşer.

    Eminim.

    Niye?

    Çünkü ekonomideki bütün aktörler, Mahfi bey gibi güvenilir karakterlerin isimlerini duymaya hasret...

    YanıtlaSil
  72. hocam reel faizler ne kadar şu an ? temmuz enflasyonu %15.85 gösterildi ve ağustosta artan kurla beraber %15-20 arası bekleniyor. bu durumda mb +300-500 puan faiz artırımına gitmesi gerekmez mi ? en son açıklanan ve beklentilerin üstünde olan %2.38 abd enflasyonu fed i faiz artırımına itecek gibi görülüyor. bu durumda yabancı yatırımcıyı tr de tutmak için faiz artırmak zorunluluk olmaz mı ?

    YanıtlaSil
  73. Sn. Eğilmez, ABD başkanının ve başkan yardımcısının spekülatif açıklamalarını, Türkiye'den haksız taleplere dayalı ambargo ve gümrük vergisi artışını hesaba katmadan, mevcut durumu yalnızca hükumetin yanlış politikalar izlemesine bağlamanız eksik bir değerlendirme olmuş. Sizi siyasi görüşünüzden arınmış objektif değerlendirmeler yapabildiğiniz için takdir ve takip eden bir okuyucunuz olarak hayal kırıklığına uğradığımı belirtmeliyim. Saygılarımla

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. FED Para musluklarini kisacagini bundan 7 sene evvel aciklamisti. Gereken yapilmadigi gibi aksine harcadik ve betona gomduk. Liyakatsizlik heryerde , rant pesinde kosma ve kayirmacilik zirvede. Cahillik diz boyu. Tarim yetmiyor, hayvan keza oyle. Hersey cok daha kotu olacak, daha yolun basindayiz. Yapisal reformlari uygulamak icin 10 senemiz vardi, ne yaptik? Hocam hep uyardi. Daha ne yapsin? Bence siz baska kapiya gidip eksiyin. Bakalim bu duyarliliginiz memlekete bu saatten sonra ne yarar saglayacak.

      Sil
    2. Bu hükümet kendi başarısızlığına hep bir kılıf buldu. Senin gibileri de hep manipüle etmeyi başardı. Sorun son 5 yilin sorunu 3 gunluk trump hikayesi degil. o sadece bitaz sureci hizlandirdi. On yerde demis Mahfi Bey siz kapiyi acik bırakırsanız suc hirsizda olsa da siz de de kabahat vardir diye ... Ne oldu ansiklopedi atilsa da bozulmayan ekonomi bi trumpla hemen bozuldu. Hakkaten cok cahilsiniz.

      Sil
    3. Bir de bunlar var 1551 gibiler, medya ne derse elinde tuzlukla koşarlar.

      Kardeşim,
      1- Papazın ne suçu var? Mahkeme ceza vermiş mi bu adama?
      2- Papaz suçlu ise, suçunu 2 yıldır niye açıklamazsın?
      3- Papaz suçsuz ise, 2 yıl bu adam niye hapiste?

      Sil
  74. Saygideger hocam selamlar. Farzedelemki Baskanimiz sizi cagirdi ve dediki "Sayin Mahfi hocam yetki sizde bu durumdan kurtar beni ve memleketi.yaz bakalim receteyi harfiyen uyacagim " Recetenizi cok merak ediyorum. Saygi ve hurmetler.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Hayal dünyasını boşverin, gerçeklere gelin.

      Başkan kimseyi çağırmadı, çağırmaz.

      Hayal dünyasından cevap vermeye gerek yok.

      Sil
  75. Mahfi bey öncelikle ;
    ağzınıza, yüreğinize , bilginize sağlık..
    Amerika baskıyı daha da arttırırsa ve yaptırımları daha genişletirse ne kadar dayanabiliriz?? Baktığım kadarıyla Çin, Ab ve Rusyadan da ciddi bir destek yok!! Bu oyun ne kadar daha sürdürelebilir??
    Mesela kısa vadede 1 ay sonrasını bir çözüm bulunmazsa nasıl görüyorsunuz??
    Önceden medya ab, ABD ve diğer piyasalara bağlanır yorum alırdı maalesef çok kısıtlı bilgi alıyoruz..
    Sağlamlar..

    YanıtlaSil
  76. Hocam, cevabını bulamadığım bir sorum var. Uzun zamandır araştırıyorum soruyorum ama cevap bulamıyorum. Bilginiz varsa ve cevap verirseniz çok memnun olacağım.

    Forex piyasalarında oluşan kotasyonların bir standart hesaplama yöntemi var mıdır? Yani somutlaştırarak sorayım. 10 birim dolar talebine karşı 1 birim lira talebi varsa, lira % kaç değer kaybeder. Hacimli ya da hacimsiz piyasada oluşan bu kotasyonların hesaplanması bir standarda oturtulmuş mudur? Yoksa piyasada oluşan fiyatlar kör gözün parmağına verilen fiyatlarla mı oluşmaktadır.

    YanıtlaSil
  77. Yabanci yatirimci nasil TL borclaniyor hocam..Her borclanmada bir teminat vardir..Diyelim ki ben yabanci yatirimciyim, bu islemi Turkiyedeki X bankasindan yapmak istiyorum..Bu islem icin bankaya belli bir miktarda doviz teminati mi veriyorum? Cok tesekkurler Hocam..

    YanıtlaSil
  78. Hocam; merak edip cevabını araştırmama rağmen bulamadığım bir soru var. Soracağım sorunun cevabı hakkında bilginiz varsa ve cevaplarsanız ya da bilmiyorsanız nereden cevabını bulabileceğim hakkında fikir verirseniz memnun olurum.

    Döviz piyasasında oluşan kotasyonlar nasıl oluşur ve standart bir hesaplaması var mıdır? Yani daha açık ifadeyle şöyle sorayım: 10 birim dolar talebine karşılık, 1 birim lira talebi varsa; lira %kaç değer kaybeder. Piyasanın hacimli ya da hacimsiz olması bu hesaplamayı etkiler mi? Kotasyonun oluşmasında bir standart hesaplama yöntemi var mıdır?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Dolar ve TL hangi fiyattan talep ediliyor ve en son işlem hangi fiyattan gerçekleşti? Bunları bilmeden cevap verilemez.

      Sil
  79. Kameralar önünde Berat Albayrak'ın yaptığı her konuşmada, "sırıtan" bir yüz ifadesi kullanması, Türkiye ekonomisine olan güveni sürekli eritiyormuş.

    Yatırımcılar ilk önce Berat Bey'in "sırıtan" yüz ifadesi sebebi ile, Türkiye ekonomisine kaygıyla bakıyorlarmış.

    Siz böyle bir izlenim edindiniz mi Mahfi bey?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Selam, piyasa büyük oyuncularını bilen biri olarak,
      kimse kimsenin fiziki durumuna göre karar vermez.
      Herkes sırıtabilir, ama kimin sırıttığı önemli,
      Kemal Derviş gülse mesela toplantıda !?

      Sil
  80. Ben orneginizde neden spekulator ikinci durumda sabit degil de degisken faizle kredi aldigini anlayamadim. ben su an kredi alsam sabit faizle alabiliyorum sanirim.

    YanıtlaSil
  81. Hocam öncelikle merhaba bigilendirme için teşekkürler.Doların şuanki zirve değerinden gerekli ekonomik ve politik hamleler uygulandığında kısa ve uzun vadede tahmini ineceği değer ne olabilir sizce?

    YanıtlaSil
  82. Ben anlayamadim sanirsam. Eger dolarin tepe ve dip yapacagi noktalari tahmin edebilirsem (ya da bu sartlari kendim olusturabilecek kadar buyuk bir sermayem varsa), dalgali kur politikasi benim bu isten kazanc saglamami nasil engelleyecek? Tam tersine kur dalgali oldugu icin benim bu alim-satim isinden kar elde etme olasiligim, sabit kur sistemine oranla cok daha yuksek. Dolarda bir gun icinde yasanan dalgalanmayi belli bir olasilikla dogru tahmin edebilirsem neden sabit kur sisteminde birkac yilda bir yasanan devaluasyon kararini beklemek zorunda kalayim ki? Dalgali kurda zaten gun icinde TL Dolara karsi devalarca devalue oluyor, yani benim bu isten kazancli cikmam tamamen bu dip ve tepe noktalarini tahmin becerime bagli. Bu tahmin isini bugun algoritmalar cok yuksek oranda basarili bir sekilde yapabiliyor. Yani dalgali kurda talep arttigi anda (alisveris gerceklemeden hemen once) fiyat yukselseydi o zaman diyebilirdik ki evet sistemin dogal isleyisi sayesinde bu tur alim satimlardan kazanc elde etmek soz konusu degil. Ancak piyasanin genel reaksiyonu her zaman belirli bir gecikmeyle gerceklesiyor. O genelin disinda kalan spekulatorler de karini gerceklestirmis oluyor, alisveris gerceklesti 10 saniye sonra yeni denge olustu. Neyse, galiba ben bu olayi hic anlamiyorum.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Oyun teorisini incelemenin öneririm. Alemin en uyanigı sen değilsin.

      Sil
  83. Çok açıklayıcı...teşekkur ederiz hocam

    YanıtlaSil
  84. merhaba hocam,
    yerel paralarla ticaret ve tl'nin altın karşılığında piyasaya sürülmesi sizce doğru mü?örneğin Çin

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Çetin bey, türkiye ekonomisi şu anki iktisadi yapı stokuyla çinle de rusya ile de brics ile de ticaret yapsak dış açık ve cari işlemler açığı veririz ve dolar-euro sıkıntımızın yerini yuan-ruble - rupi gibi farklı isimler alır ne yazık ki!. hammadde ve ara malı ithalatımız toplam üretimimizin ortalama bazda %70-75 civarıdır. bu oranın çok daha makul düzeylere çekilmesi elzemdir ve elbette bu dönüşüm de bugünden yarına olmaz. yani kanaatimce yanlıştır.

      Sil
  85. Hocam, Dünya liderimiz Sayin cumhurbaskani Recep Tayyip erdogan

    "Sosyal medyada ekonomik terör var" demis.

    Siz de yazilarinizdan dolayi bu medya gurubuna mi giriyorsunuz.? Bu durumda yüzlerce yorumcunuz da terörist mi oluyor acaba diye sormadan edemedim.

    Halbuki ne güzel medyalarimiz da var.

    trt, Ahaber, tgrt, Beyaz tv, ülke tv, ve bunun gibi onlarca milli kivamda yayin yapnlari izledikce insan gercekten mutlu oluyor, ici aciliyor. Hersey güzel tikirinda gidiyor diyorlar. Sayin cumhurbaskaninin aciklamalarini canli kanli yayinliyorlar. merkez bankasinin ve hazine bakanliginin mudahalelerini mujdeler ile veriyorlar.

    Yoksa sizde bu sekilde mi yapsaniz diyorum Hocam.

    Dolar olmus 7 TL. bunu yazip elestirmek ve nedenlerini tartismak ülkemizde terör olarak görülüyor hocam.

    Böyle bir ülke ve halkinin kalkinmasi mümkün mü Hocam?

    YanıtlaSil
  86. Hocam, İTO'dan kur atağına karşı "KGF'yi devreye alma" önerisi geldi bugün. Aslında bu reel sektör borçlarını devlete sarmak değil midir? Ekonomi/İktisat/Finans eğitimi almadım ama ben böyle anladım doğru mudur? saygılar,

    YanıtlaSil
  87. Geleneksel tüm dünyada kabul görmüş ve realist iktisat politikasına geçilme emaresi yoksa dolar düşmez. Düşse de yine yükselir. Çünkü eşyanın doğasına aykırı. Şapkadan tavşan çıkarmak bir yere kadar. Gereksiz ve verimsiz Kanal İstanbul gibi yüksek kamu harcamalarına acil son verilmesi gerektiğini düşünüyorum. Olmayan paramızı harcamaya devam edersek tarih tekerrür eder. Faiz, enflasyon, kur dengeleri acil kurulmalı.

    YanıtlaSil
  88. Sayın Eğilmez;Hariçten gazel okuyan çok hem sizin blogunuzda hem de muhtelif mecralarda.Bir de bu gün öğle saatlerinde"dahilden" bankacılık sektöründen,İş bankası gn md sayın Adnan Balî beyin açıklamaları var.Şöyle diyor." Zor günler geçiyoruz. Çok ciddi spekülatif ataklar olduğunu düşünüyorum. 94 krizi, 96 Asya, 97 Rusya, 99 depremi, 2001 krizi, hepsini yaşadık. Bir kısım dalgalanmalar yaşanması normaldi. Ancak bu sefer farklı. Tabii görmüyorum. Çok ciddi spekülatif ataklar olduğunu düşünüyorum. Kurları iki ülke arasındaki enflasyon farkından hesaplanır diye okulda öğrettiler. Hiçbir teoriye uymadığı düşüncesindeyim. Bütçe açığının GSYH oranı yüzde 2'yi aşacak. Yıl sonunda da 2.5'u aşması bekleniyor. Bunu kıyaslayın, önemli bir mali disiplin göstergesidir. Kamu borç stoğu yüzde 30'ların altındaydı ama yüzde 30'lar seviyesine gitmiş olabilir. Bunun 3 katına gitmiş ülkeler var. Türkiye'nin 1 yıl kalmış borç tutarı 180 milyar $. Bu rakamı verince, nasıl içinden çıkacağız deniliyor ama bu işin özelliği burada. Bu tutarın 102,5 milyar $ bankaların yükümlülüğü. Bunun da yarısı 50 küsur milyar $ bankaların yurtdışı yerleşiklerin açtıkları mevduat hesapları. Bu oran yıllarca % 1.1 - 1.3 bandındaydı. Bunu AB ile, diğerleriyle kıyaslayın, harcamalarda bir miktar genişlemeye rağmen önemli bir mali disiplin göstergesidir. Normal piyasa dinamikleriyle açıklanacak bir şey değil."Sayın Eğilmez,sizin saptamalarınızla pek uyum arzetmiyor sektörün içinden ve verilere daha yakın bir genel müdür olarak...

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Selam Ali Hakan,
      O kıyasladığınız ülkelerin hepsi demokratik ülkeler.
      Türkiye rasyonlarını diğer kapalı ülkeler ile kıyaslamanız lazım.
      Ayrıca önceki krizlerin hepsi parlementer sistem içinde ikili yönetim olduğunda
      gerçekleşen krizler.

      Kriz ve olağan üstü zamanlarda parlementer veya demoktratik sistemler diğerlerine göre daha üstündür,
      bu yüzden son yüzyılda onlar egemen oldu, sultanlık ve tek adamlıkla yönetilen devletler battı.

      Yani analizleriniz hep hatalı, gelişmiş ülkeler ile kıyaslamalarınız hatalı, önceki krizler ile kıyaslamalarınız hatalı, kıyaslanan ülkelerin varlık değerleri ile türkiyenin varlık değerlerine göre borç oranları hatalı... liste uzayıp gidiyor.

      Sil
    2. Adnan Bali, tek kelime ile saçmaladı.
      Kendisi farkındadır sanırım, kıyaslamaları hep yanlış ve yanıltıcı.
      Sanırım bunu bilmeden yaptı.

      Bilmeden yaptıysa bunlar basit konular, kendisi açısından durum vahim, umarım emekliliğini alır ve emekli maaşı garantisi ile güzel bir hayat yaşar.

      Bilerek yaptıysa, durum daha da vahim, bunlar suç içeren açıklamalar. Yani, yatırımcı dediğiniz sadece TL ve Türk varlıklara yatırım yapan insanlardan oluşmuyor, bunlara karşı ve şu an Türk varlıklarında açık satış yapmış olanlar da var. Adnan Bali, birinci grup yatırımcının hoşuna gidecek şeyler söylüyor, objektiflikten uzak saçmalamış.

      Saçmalayan insana ne cevap verilebilir mantıklı olarak. Bu insan Türkiyenin en büyük bankasının müdürü, elimde hissesi olsa bu açıklama sonrası satışa geçerdim. ytd.

      Sil
    3. Sayın Adsız 20:42 İlgili, Türkiye'nin bir büyük özel bankasının genel müdürü olarak, kamuoyu önünde Türkiye Ekonomisinin makro finansman yapısını rakamlarla ortaya koyuyor,yalanlayan hiç bir özel ve tüzel kişi,kurum yokiken siz'adsız'rumuzunuzun arkasından genel müdürün saçmaladığını,hemde hiç bir rakam,rasyo ortaya koymadan
      yazabiliyorsunuz....yani bilgi sahibi olmadan, fikir sahibi olma...Son olarak"Her doğrunun iki yüzü vardır.Birini kabullenmeden önce iki taraftan da bakmış olmak her zaman daha iyidir".

      Sil
  89. ülkede sabit kur rejimi yok, olmadığı için spekülatif atakların da olmayacağını söylüyorsunuz. İş Bankası müdürü sabah Bloomberght de aynı zamanda eski hazineciyim de dedi, peki neden spekülatif hareket var dedi

    YanıtlaSil
  90. merhaba hocam. hocam, bir ülkenin parası sabit kur rejimiyle bir başka ülkenin para birimine peg edilirse peg edilen paranın ülkesindeki makro ekonomik değişimlerden olumlu ya da olumsuz etkilenir mi?. saygılar.

    YanıtlaSil
  91. Hocam bugün bir çok yerde , tl kuru sabitlensin ,sabit kur rejimine geçilsin gibi ifadeler sarf ediliyor.. Yukarda aktardıklarınızdan sonra şöyle bir sonuca vardım ki Bu hem pratik olarak mümkün değil hem de ekonomik olarak çok daha ciddi hasarlara yol açabilir .. Siz ne dersiniz?

    YanıtlaSil
  92. Mahfi hocam merhaba, yazılarınız, kitaplarınız ve anlaşılır diliniz için çok çok teşekkür ederim. direk bu konuyla ilgili değil belki ama yorumlardan bazılarında bu soruya cevap vermişsiniz. Devletin mevduatlara el koyması için olmayacağını düşünüyor ve umuyorum demişsiniz. Daha önceki bir yazınızda neden sabit kur'a geçemeyeceğimizi sayenizde anladım. Sizden ricam mevduatlara el konulması durumunda neler olacağını kısa da olsa açıklar mısınız?

    YanıtlaSil
  93. aşırı güven sorunu yaşayan ekonomimiz tabi halka göre aşırı güven taş vursa birşey olmaz mantığı ile sürekli hücum yapan futbol takımına benzer fakat golleri yedikçe direnciniz düşer sonunda 7 gol yersiniz bu sefer hakem bize şike yapıyor denilir savunma yapılır fakat iş işten geçmiştir rakip ise daha cesur davranmaya başlar sonuçta yenilirsiniz önümüzdeki maçlara bakacaz dersiniz.

    YanıtlaSil
  94. Hocam yabanci yatirimci nereden TL borç aliyor? Bu borcun faizi hangi faizdir?

    YanıtlaSil
  95. Merhabalar hocam . bugün borsada bankalar çok sert tepkiyle düştüler.daha erken ama banka hisseleri için düşünceleriniz nedir

    YanıtlaSil
  96. Merhaba hocam . bugün en sert tepki doğal olarak banka hisselerinden geldi ve çok sert düştü. Daha erken ama banka hisseleri için düşünceleriniz nedir.saygılar

    YanıtlaSil
  97. Mahfi Bey Merhaba, ulke para birimi olarak tl yerine dolar kullanabilir miyiz veya kullanabiliyor olsak bu avantaj olur mu?

    YanıtlaSil
  98. Döviz kurlarındaki yükselişte bütün suç, CeHaPe zihniyetinindir.

    Eğer 1940'lı, 50'li ve 60'lı yıllarda CeHaPe zihniyeti ülkeyi ötekileştirmeseydi, bugünkü iktidar partisi de, bügünkü başkanlık sistemi de olmayacaktı. Böylece, piyasaları darmadağın eden bir siyasi erkle yönetilmeyecekti ülke.

    Döviz kurlarındaki yükselişte bütün suç, CeHaPe zihniyetinindir. 70 küsür yıllık ötekileştirmenin faturasını, 2018'de ekonomik kriz olarak hepimiz ödüyoruz...

    YanıtlaSil
  99. TL de kalmak için bir sebep vamı net faiz eksilerde ve şu ana kadar mevduatcılara atılan kazık ortada

    YanıtlaSil
  100. hocam peki benim aklıma şöyle bir çözüm geliyor.,
    insanların bankadaki dolar hesabına bir müddet anlaşmalı olarak ( o süre içerisinde TL den faiz vererek ) dolarını kiralasa diyelim...mesela 6 ay bankadaki herkes dolarını devlete verecek.devlette bunun karşılığı olarak belirlediği bir faizle TL cinsinden geri ödeme yapacak.örneğin 1 yıl sonunda dolar istenilen seviyeye geldiğinde ise eski sisteme geri dönülecek.Umarım anlatabilmişimdir.Savgılar

    YanıtlaSil
  101. Mahfi Bey merhaba, yazıyı okurken "heh tamam geliyor işte tokat gibi" diyerek hızlı hızlı devam ediyor çözüm onerinizin ne olduğunu okumak için merakla devam ediyordum ki, "doğru ekonomi politikası ve dış politika uygulamalarıyla ulaşılabilir" diye bitti cümle. Şu durumda nedir doğru ekonomi politikasi Allah aşkına şunu da yazın bi derin detay bilelim. Böyle yusyuvarlak bir cümle böyle bir yaziya final olmamali bence. Reçetesiz oldu final.

    YanıtlaSil

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...