Kayıtlar

Yeni Merkantilizm

Merkez bankalarındaki rezervler ülke ekonomisinde işlerin iyiye gitmemesi halinde kullanılmak üzere tutulur. Bu rezervler, o ülkeye doğrudan ya da dolaylı olarak yatırım yapanlar açısından bir güvence oluşturur. Merkez bankaları bu amaçla iki tür rezerv tutar: Döviz ve altın. ABD Merkez Bankası (Fed), Avrupa Merkez Bankaları (Bundesbank gibi), İngiltere Merkez Bankası (BOE) gibi merkez bankaları, kendi paraları rezerv para (yani herkesçe kabul edilen para) niteliğinde olduğu için pek döviz rezervi tutmaz, asıl olarak altın rezervi tutarlar. Bu bankaların altın rezervi tutmasının temel nedeni de eskiden kağıt paranın karşılığının altın olmasından kaynaklanır. Bu bankalar o dönemde bastıkları kağıt paranın karşılığında altın bulundurmak zorunda oldukları için altın rezervi edinmişler, zaman içinde paranın altın karşılığı kalkınca bu altınlar rezerv olarak kasalarında kalmıştır.    Gelişme yolundaki ülkelerin merkez bankalarındaki rezervlerin ağırlığı dövizdedir. Çünkü ...

Likidite Tuzağı

Ekonomi nasıl canlanır? Tasarruf artarsa mı yoksa tüketim artarsa mı?  Bana sorarsanız ekonomi biliminin en can alıcı sorularından birisi budur. Çoğu kişi bu soruyu tasarruflar artarsa canlanır diye yanıtlar. İktisatçıların çoğunluğu ise herkesin aynı anda tasarrufa kalkmasını tasarruf paradoksu diye adlandırır. Bu durumda tüketimin hızla düşeceğini, tüketimin düştüğü yerde üretimin de düşeceğini dolayısıyla yatırımın düşeceğini, yatırımın düştüğü yerde yeni üretim imkanlarının oluşmayacağını ve ekonominin büyümeyeceğini anlatırlar.    İktisatçıların analizi doğrudur. Tasarruflar, yatırımların, tüketim ise üretimin kaynağını oluşturur. Yani tasarruf olmazsa yatırım olmaz, tüketim yoksa üretim de yapılmaz. Kimse satamayacağı bir malı üretmeye girişmez. Demek ki tasarruf da tüketim de aynı anda var olmalı ki tüketim talebi üretimi, tasarruf arzı ise yatırımları desteklesin.  Likidite tuzağı nedir? Likidite tuzağı para arzındaki artışların faizleri daha fa...

Orta Gelir Tuzağı ve Türkiye

Resim
Orta gelir tuzağı nedir? Bir ekonominin belirli bir kişi başına gelir düzeyine ulaştıktan sonra orada sıkışıp kalması haline orta gelir tuzağı denir. Orta gelir tuzağı bir ekonomide kişi başına gelir düzeyinin belirli bir aşamadan öteye gidememesi  halini ya da belirli bir gelir düzeyine ulaştıktan sonra durgunluk içine girilmesi durumunu özetleyen bir yaklaşımdır.    Bu tanımda açık olmayan konu hangi gelir düzeyinin orta gelir düzeyi olarak kabul edilmesi gerektiği meselesidir. Orta gelir tuzağı yaklaşımı ilk kez ortaya atıldığında ABD’de kişi başına düşen gelirin yüzde 20’si ekonomiler açısından orta gelir düzeyi olarak kabul ediliyordu. Bugünkü ölçülere göre ABD’de kişi başına gelir kabaca 50.000 dolar düzeyinde olduğuna ve bunun yüzde 20’si 10.000 dolar ettiğine göre orta gelir düzeyinin karşılığı 10.000 dolar / yıl olarak ortaya çıkmaktadır. Orta gelirin ölçüsü nedir? Orta gelir düzeyi ölçüsü olarak bugün ABD’nin kişi başına GSYH’sına dayanan bu ilk ta...